Maakbedrijven zijn zeer gefocust op productiviteit. Binnen de industrie zegt 6 op de 10 dat productiviteit vaker prioriteit krijgt dan kennisontwikkeling. Dit maakt bedrijven kwetsbaar, vooral in kennis die nauw verbonden is met ervaren medewerkers. Dat blijkt uit de nieuwe TechBarometer 2026.
Twee derde van de respondenten vindt dat de druk om het werk gedaan te krijgen soms ten koste gaat van leren.
Zo ontstaat spanning tussen het werk dat vandaag af moet en het vakmanschap dat morgen nodig is om dat werk te blijven uitvoeren.
Extra risico’s
Dat brengt risico’s met zich mee. Vier op de tien professionals in de techniek (38%) verwachten dat een deel van het werk stilvalt als hun meest ervaren technicus of specialist morgen vertrekt.
Tegelijkertijd zegt 46% dat kennisoverdracht binnen de eigen organisatie vooral toevallig gebeurt en niet structureel is ingebed.
Kennis van ervaren medewerkers
De uitkomsten van het onderzoek leggen een kwetsbaarheid bloot achter het technicitekort: de afhankelijkheid van vakkennis en -kunde die bij individuele medewerkers zit.
In de industrie zit die kwetsbaarheid vooral in kennis die nauw verbonden is met ervaren medewerkers.
Ervaringskennis onvoldoende behouden
Zo ziet 64% van de respondenten een groot tot zeer groot risico dat ervaringskennis die niet in handleidingen staat onvoldoende behouden blijft.
Voor specialistische kennis van machines, installaties en systemen is dat 59%. Het gaat daarmee om meer dan informatie vastleggen: ook het herkennen van afwijkingen en het toepassen van ervaring moeten worden overgedragen, stelt het onderzoek.
De kennisontwikkeling van bestaande technici is volgens 77% van de respondenten net zo urgent als nieuw personeel werven.
Niet overal structurele aanpak
Die urgentie vertaalt zich nog niet overal in een structurele aanpak: 43% zegt dat kennisborging onderdeel is van de bedrijfsstrategie en 42% dat de organisatie structureel tijd en budget reserveert voor kennisontwikkeling.
Slechts 34% van de respondenten in de industrie zegt dat kennisborging onderdeel is van de bedrijfsstrategie.
Invullen vacature vult kennis niet automatisch op
Bedrijven die hiermee bezig zijn, stellen kenniscontinuïteit centraal.
Zij zorgen dat cruciale vakkennis behouden blijft en wordt overgedragen, terwijl medewerkers de kennis en vaardigheden ontwikkelen die veranderend technisch werk vraagt.
Het invullen van een vacature betekent immers niet automatisch dat kennis van een vertrekkende techneut beschikbaar blijft.
Kenniscontinuïteit vraagt om inzicht in de machines en processen die afhankelijk zijn van enkele specialisten.
Daarbij horen duidelijke afspraken over wie hun kennis overneemt en hoeveel tijd nodig is om die over te dragen voordat een medewerker vertrekt.
Kennis overdragen is nodig
“Een vacature invullen is nog geen kennis behouden”, zegt Waldo Linders, directeur Opleidingen en Trainingen bij ROVC.
“Wie jarenlang met een machine werkt, bouwt ervaring op die een opvolger niet uit een handleiding haalt. Die kennis moet je overdragen terwijl de ervaren collega er nog is.”
“Laat medewerkers samen storingen analyseren en reserveer tijd voor uitleg en begeleiding. Als kennisoverdracht steeds moet wachten tot de productie het toelaat, blijft het bedrijf afhankelijk van dezelfde paar mensen.”
Meer informatie
ROVC TechBarometer 2026: Cruciale vakkennis staat onder druk
