Voor het eerst dit kwartaal steeg bij Nederlandse productiebedrijven het aantal nieuwe orders. De productieomvang nam in nog grotere mate toe. Dit terwijl de sector te maken had met de hoogste kostendruk in meer dan drie jaar tijd. Ook de verkoopprijsinflatie steeg naar het hoogste niveau in meer dan drie jaar. Het ondernemersvertrouwen kwam uit onder het langetermijngemiddelde. Bedrijven meldden het eerste banenverlies in 4 maanden tijd. Dat blijkt uit de Nevi PMI voor de Nederlandse productiesector over maart.
De hoofdindex steeg van 50.8 in februari naar 52.0 in maart. Dit was het hoogste cijfer in zes maanden tijd. Van de vijf componenten van de hoofdindex had alleen de werkgelegenheid een negatieve impact op het cijfer.
De positieve bijdrage van de levertijden was niet alleen het gevolg van de grotere vraag naar materialen, maar ook van verstoringen en instabiliteit in de toeleveringsketens. Dit kwam door de oorlog in het Midden-Oosten.
De verstoring van de toeleveringsketens was een belangrijke reden voor de grotere kostendruk waarmee de Nederlandse fabrikanten in maart te maken hadden.
Ook fors hogere inkoopprijsinflatie
De inkoopprijsinflatie was aanzienlijk en steeg naar het hoogste niveau in eenenveertig maanden. De panelleden maakten melding van hogere prijzen voor metalen, kunststoffen, brandstof, energie en salarissen.
De grotere kostendruk leidde er in maart toe dat de bedrijven hun verkoopprijzen verhoogden om de marges te beschermen.
Het grotere aantal nieuwe orders zorgde er afgelopen maand voor dat Nederlandse fabrikanten hun productie opnieuw verhoogden en wel in de grootste mate sinds november vorig jaar.
Langere levertijden, vooral uit Azië
De Nederlandse producenten maakten melding van langere levertijden in maart, met name vanuit Azië. Deze verslechtering van de prestatie van leveranciers was aanzienlijk en de grootste in meer dan drieënhalf jaar.
De verstoringen van de toeleveringsketen in het Midden-Oosten zorgden niet alleen voor de grotere orderinstroom maar in sommige gevallen ook dat buffervoorraden werden aangelegd.
Dit leidde in maart tot de eerste toename van de inkoopactiviteiten sinds oktober vorig jaar. Toch veranderde de materiaalvoorraad nauwelijks, en was er zelfs een lichte daling vergeleken met februari.
Ondanks de grotere orderinstroom kozen de bedrijven ervoor om vertrekkende personeelsleden niet te vervangen en tijdelijke contracten niet te verlengen. Dat zorgde dus voor een bescheiden daling van de werkgelegenheid.
Minder optimistisch
De Nederlandse producenten waren in maart ook minder optimistisch over de vooruitzichten voor de productieomvang over de komende 12 maanden.
Het ondernemersvertrouwen zakte onder het historisch gemiddelde. De vooruitzichten voor de orderaantallen bleven positief, maar de stemming werd gedrukt door bezorgdheid over het geopolitieke klimaat.
ABN Amro: ‘Vraag uit Duitsland zal stijgen’
De vraag uit Duitsland zal vermoedelijk stijgen, gaf Albert Jan Swart, sectoreconoom industrie bij ABN Amro, in zijn commentaar aan. En Duitsland is de belangrijkste exportmarkt voor de Nederlandse industrie.
“Na vier jaar malaise door de oorlog in Oekraïne groeit de productie van de Duitse industrie weer, mede dankzij de groeiende defensie-industrie.”
‘Vooruitzichten voor Nederland blijven onzeker’
Toch blijven de vooruitzichten voor de Nederlandse industrie onzeker, verwacht hij. Veel zal afhangen van de duur van de ontregeling van de olie- en gasmarkt.
“Zelfs bij een snelle wapenstilstand is het niet zeker of de productie van olie en gas op korte termijn weer normaal functioneert, door beschadigingen aan de energie-infrastructuur zoals olieterminals, LNG-terminals en pijpleidingen.”
‘Verstoringen energievoorziening houden aan’
Vooralsnog verwacht ABN Amro dat de ernstige verstoringen van de energievoorziening aanhouden tot eind mei. In dat geval kunnen de gevolgen voor de economische groei beperkt blijven.
“In een negatief scenario wordt de economie harder geraakt, met grotere gevolgen voor investeringen. Dat zou de voor Nederland belangrijke machine-industrie kunnen belemmeren”, aldus Swart
Nevi PMI samengestelde indicator
De Nevi PMI voor de Nederlandse productiesector is een samengestelde indicator die met één cijfer de stand van zaken in de productiesector weergeeft.
Deze is samengesteld op basis van indicatoren voor nieuwe orders, productieomvang, werkgelegenheid, levertijden en voorraad ingekochte materialen.
