Hoe komen geavanceerde CAD/CAM-software, machinetechnologie, verspanende gereedschappen, koelsmeermiddelen en proceskennis samen in een aansprekend eindresultaat? Ceratizit, Grob, Open Mind en Telko laten dit concreet zien in een aluminium, 5-assig gefreesde honingbij. Project Beehive, een gezamenlijk demonstratieproject van deze bedrijven wordt (inclusief eindproduct en productieproces) getoond tijdens de TechniShow.
Het realiseren van de honingbij was precisiewerk. Het vergde ongeveer 72 uur bewerkingstijd. Het oorspronkelijke blok aluminium woog 32 kg; het eindresultaat kwam uit op 6 kg. Dat geven de projectpartners aan.
De keuze voor een honingbij is niet toevallig. Het insect staat symbool voor samenwerking en toewijding: waarden die ook de kern vormen van het Technical Center en de maakindustrie.
De kracht van samenwerken
Ceratizit, Grob, Open Mind en Telko hebben het project gerealiseerd in het Technical Center van Ceratizit.
Hierin komen CAD/CAM, verspanende gereedschappen, machinebouw en koelsmeermiddelen samen.
“De insteek van ons Technical Center is altijd geweest om met partners projecten te realiseren die klanten inspireren en kennis samenbrengen”, licht Tinus Zuetenhorst, directeur van Ceratizit Nederland, toe.
“Project Beehive illustreert perfect hoe samenwerking tussen specialisten leidt tot resultaten die afzonderlijk niet haalbaar zijn. Bij zo’n complex werkstuk is samenwerking letterlijk de sleutel.”
“Het resultaat is niet alleen een indrukwekkend staaltje 5-assige bewerking, maar ook een symbool van wat mogelijk is wanneer kennis, technologie en vakmanschap als in een ‘beehive’ perfect op elkaar zijn afgestemd”, vertelt hij
Ontwerp en digitale voorbereiding
Het ontwerp van de honingbij kent een bijzonder traject. Kain Borst van Open Mind werkte gedurende vijf jaar met tussenpozen aan het 3D-model.
“Het begon als een persoonlijk project, maar de technische complexiteit maakte realisatie lastig,” vertelt Borst. “Dankzij de samenwerking met Ceratizit, Grob en Telko konden we het ontwerp eindelijk tot leven brengen.”
De digitale voorbereiding vond plaats in hyperMill, waar de bewerkingsstrategieën werden gesimuleerd en geoptimaliseerd.
Fragiele elementen, zoals voelsprieten, poten en vleugels, vereisten slimme strategieën om de structurele stijfheid zo lang mogelijk te behouden.
De fijnere bewerkingen
Pas nadat voldoende ondersteunend materiaal was verwijderd, volgden de fijnere bewerkingen.
De programmering hield rekening met een optimale belasting van het gereedschap, wat zowel de warmte-inbreng beperkt als trillingen voorkwam.
De vijfassige interpolatie van de Grob G350 zorgt voor vloeiende overgangen en constante snijcondities.
Bij de dunne elementen lag de nadruk op minimale gereedschapsdruk om vervorming te voorkomen.
Voor de gebogen oppervlakken werden bolkopfrezen met een kleine stepover gebruikt om een uniforme oppervlaktekwaliteit te bereiken.
Door variatie in freespaden kreeg het bijenlichaam een subtiele, natuurlijke textuur: een perfecte balans tussen techniek en esthetiek, aldus de partners.
Speciale bewerkingsstrategieën
Dit zegt alles over de nauwkeurigheid waarmee er gewerkt is.
De fijnste details, zoals poten en voelsprieten, met een diameter van slechts 3 tot 5 mm, vroegen speciale bewerkingsstrategieën, opspanningen en gereedschapskeuzes.
Grob stelde voor dit project een vijfassig G350-bewerkingscentrum beschikbaar in het Technical Center.
Iggy Rolando van Grob vertelt dat hij meteen gecharmeerd was door de visie achter het project.
“Het draait hier om kennisdeling en samenwerking. De G350 is ideaal voor dit soort projecten omdat de machine maximale nauwkeurigheid en dynamiek combineert. De aluminium honingbij is daar een perfect voorbeeld van.”
De bewerkinsmachine speelde een sleutelrol in het proces. Dankzij de draaizwenktafel en de horizontale spil kon het werkstuk optimaal worden gepositioneerd. Het gereedschap bereikte daardoor zelfs de moeilijkst toegankelijke zones.
“De kinematica van de Grob G350 maakt het mogelijk om aanloophoeken te kiezen die de benodigde gereedschapslengte beperken en tegelijk de koelmiddeltoevoer en spaanafvoer verbeteren”, vult Michael Falk van Ceratizit aan. “Dat is cruciaal bij labiele structuren zoals de poten en voelsprieten van de honingbij.”
Details van het aluminiumfrezen
De aluminiumverspaning vroeg om een zorgvuldig geselecteerde combinatie van gereedschappen en koelsmeermiddelen. Ceratizit leverde in totaal achttien verschillende frezen met 28 toolposities.
“Deze zijn elk ontworpen met een optimale snijgeometrie en een gecontroleerde spaanafvoer voor maximale proceszekerheid, minimale warmte-inbreng en een perfecte oppervlaktekwaliteit.”
“De gebruikte gereedschappen met onder meer bolkopfrezen met kleine radii en lichtsnijdende CCR-frezen, beschikken over substraten, geometrieën en coatings die speciaal zijn ontwikkeld voor aluminium”, geeft het bedrijf aan.
“Hoewel aluminium als goed verspaanbaar geldt, is het gevoelig voor klevende spanen en snijkantsopbouw”, aldus Ceratizit. “
Om dit te voorkomen zijn de spaankamers extreem glad gepolijst en voorzien van een niet-klevende coating. Aluminiumfrezen hebben bovendien een kleiner aantal tanden dan staalfrezen, wat de spaanafvoer verder verbetert.
‘Vloeibaar gereedschap’
Telko, voorheen Optimol Lubrication en Castrol distributeur sinds 1958, leverde het koelsmeermiddel. Op TechniShow 2026 presenteert Telko Nederland zich voor het eerst onder zijn nieuwe naam.
“Bij een verspanende bewerking zijn er maar twee factoren die direct contact maken met het werkstuk: het gereedschap en het koelsmeermiddel”, legt Leon Verschuren van Telko uit.
“De juiste emulsie is dus cruciaal voor processtabiliteit, maatvastheid en oppervlaktekwaliteit. Wij noemen onze emulsies daarom vloeibare gereedschappen. Ze bepalen in hoge mate de kwaliteit van het proces en het eindproduct.”
Koelsmeren in bewerkingsproces
Koelsmeermiddelen zoals Castrol Hysol SL 50 XBB (dat in dit project gebruikt is) spelen volgens Telko eveneens een belnagrijke rol in het bewerkingsproces.
“Ze zorgen voor smering, verminderen wrijvingswarmte en voeren spanen effectief af. Bij aluminium is dat extra belangrijk omdat het materiaal sterker uitzet dan staal.”
“Een goede warmteafvoer voorkomt maatverschillen, verhoogt de oppervlaktekwaliteit en verlengt zowel de levensduur van het gereedschap als de stabiliteit van het proces.”
Ook de Grob G350-machine zelf werd uitgerust met hoogwaardige smeermiddelen van Castrol, die bijdragen aan een stabiel en betrouwbaar productieproces.
De toepassing van Castrol Magna SW D 68 lijnbaanolie zorgde, aldus de partners in het project, voor optimale geleiding en bescherming tegen slijtage.
Bovendien stond de Castrol Hyspin AWH-M 46 hydraulische olie garant staat voor een stabiele werking van het hydraulisch systeem, zelfs onder hoge belasting en temperatuur.
Project te zien op TechniShow
De vijfassig verspaande aluminium honingbij wordt van 10 t/m 13 maart 2026 voor het gepresenteerd op de TechniShow in Utrecht.
Op stand 11-D.080 van Telko en Castrol wordt in samenwerking met de andere projectpartners het eindresultaat en alle gebruikte technologieën gedemonstreerd.
Bezoekers kunnen de koelsmeermiddelen van Telko, de gereedschappen van Ceratizit, de hyperMill-software van Open Mind, én de Grob G350-bewerkingsmachine live in actie zien.
Telko ook in Factory of the Future
Telko neemt overigens ook deel aan de FPT Fabriek van de Toekomst (Factory of the Future) in Hal 10.
Hier presenteren 22 technologiebedrijven samen een volledig geïntegreerde productieomgeving.
Bezoekers kunnen daar de kracht en stabiliteit van Castrol Hysol SL 50 XBB in een live productieopstelling ervaren.
Zo wordt zichtbaar hoe consistente vloeistofprestaties bijdragen aan voorspelbare output binnen een geautomatiseerde en verbonden keten.
Daarnaast wordt in de Factory of the Future getoond hoe Memolub Connect Pro (foto) de smering van cobots en automatiseringssystemen automatiseert.
Smering wordt continu gemonitord en gestuurd, waardoor handmatige interventie afneemt en uptime toeneemt binnen een volledig geïntegreerde productieomgeving.
