De Miljoenennota 2027 bevat belangrijke stappen om het Nederlandse innovatievermogen te versterken. Toch laat het kabinet kansen liggen om het concurrentievermogen van Nederlandse bedrijven structureel te verbeteren, vindt FME. Koninklijke Metaalunie ziet positieve stappen, maar blijft aandacht vragen voor stijgende lasten, regeldruk en onzeker beleid.
“Nieuwe investeringen in innovatie zijn hard nodig en daarom welkom”, zegt FME-voorzitter Theo Henrar. “Maar veel bedrijven zitten ondertussen klem door hoge kosten, oplopende lasten en regeldruk.”
“Tegelijk maakt het kabinet onvoldoende werk van technisch onderwijs. Dat wringt. Het kabinet moet niet alleen investeren in de economie van morgen, maar ook zorgen dat bedrijven vandaag concurrerend kunnen ondernemen.”
De kernboodschap van rapport-Wennink blijft volgens hem urgent: economische groei en een hogere arbeidsproductiviteit zijn nodig om onze welvaart te behouden.
“Dat vraagt om investeringen in technologie en om een ondernemingsklimaat waarin bedrijven concurrerend kunnen ondernemen.”
Investeren in innovatie moet aanvullend zijn
FME is positief over de nieuwe investeringen in innovatie. Voorwaarde is dat de Nationale Investeringsinstelling (NII) en het Nationaal Agentschap voor Disruptieve Innovatie (NADI) aanvullend zijn.
En ook dat ze de ruimte krijgen om risico’s te nemen en te investeren in opschaling en baanbrekende technologie. “Het verschuiven van bestaand geld levert geen extra investeringskracht op.”
Maak het ook toegankelijk voor mkb
De extra aandacht voor innovatie en arbeidsproductiviteit, met de Nationale Investeringsinstelling en modernisering van de BMKB, biedt volgens Metaalunie zeker kansen. Maar dan moeten ze wel toegankelijk zijn voor het mkb.
“De WBSO-tarieven blijven stabiel, de innovatiebox wordt toegankelijker en er komen middelen voor het Groeifonds en NADI.”
Ook moeten de internationale concurrentiekracht, handelsbevordering en toegang van MKB-maakbedrijven tot overheidsopdrachten worden versterkt.
Wel vindt Metaalunie het belangrijk dat deze instrumenten ook daadwerkelijk bereikbaar zijn voor het brede mkb en bijdragen aan een hogere arbeidsproductiviteit en sterke industriële ketens.
Concurrentievermogen onder druk
Tegenover de investeringen in innovatie staat te weinig voortgang bij het versterken van het concurrentievermogen, vindt FME.
“De regeldruk blijft hoog, extra Nederlandse eisen boven op Europese regels worden onvoldoende teruggedrongen en de elektriciteitskosten lopen steeds verder uit de pas met omringende landen.”
Tegen die achtergrond is FME teleurgesteld dat het kabinet de ‘elektriciteitsenvelop’ voor de basisindustrie volgens de huidige plannen pas vanaf 2028 inzet.
“Nederlandse bedrijven blijven op achterstand staan ten opzichte van buitenlandse concurrenten, terwijl nieuwe investeringen eerder elders terechtkomen.”
Geen keuze in technisch onderwijs
Op het gebied van technisch onderwijs mist FME bij het kabinet een duidelijke keuze, terwijl het tekort aan technisch talent onverminderd groot blijft.
“Er komt geen extra geld voor techniekopleidingen en de bekostiging voor het mbo houdt onvoldoende rekening met de hogere kosten en arbeidsmarktrelevantie van deze opleidingen.”
“Ook leiden de beschikbare middelen voor een betere aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt onvoldoende tot structurele samenwerking met het bedrijfsleven.”
Gericht investeren
Daarom pleit FME voor gerichte investeringen in bewezen publiek-private samenwerkingen zoals hybride techcentra.
Metaalunie pleit voor sterke technische opleidingen, praktijkgericht leren, Bedrijfsvakscholen Metaal en een goede infrastructuur voor Leven Lang Ontwikkelen.
“Tegelijk lopen werkgeverslasten op. Metaalunie wil daarom een fundamentele herziening van het socialezekerheidsstelsel, met minder risico’s en lasten voor werkgevers.”
Duurzaam ondernemen
Netcongestie, hoge energiekosten en complexe regelgeving blijven investeringen remmen.
Metaalunie vraagt daarom meer middelen voor praktische oplossingen zoals Flex-e, voldoende ondersteuning voor circulaire investeringen en betaalbare energie. Duurzaamheidsregels moeten volgens Metaalunie namelijk uitvoerbaar zijn en verduurzaming ondersteunen.
Meer informatie
Lees de complete analyse van Koninklijke Metaalunie
Lees de complete analyse van FME
Zit in deze conclusie ook de door “overheden” inmiddels ver doorgevoerde importbeperking van buiten de EU ? Ik mis dat eigenlijk nog in bovenstaand rijtje van Prinsjesdag-ellende….. Men heeft niet in de gaten wat ze aanrichten. De LTS “moest dicht…. 30 jaar geleden. Hiervan is de rekening nu gepresenteerd. Import van staal , aluminium , en meer bouwmaterialen, bevestigingsartikelen en zonnepanelen , ik kan nog even doorgaan. “De transitie is onmogelijk “… ik begin dit zowaar te geloven…ze maken het gewoon onmogelijk maar hebben het niet in de gaten. We raken steeds verder achter.